Spanning op de arbeidsmarkt: vacatures per werkloze uitgelegd
Het aantal vacatures per werkloze is een bekende graadmeter van de arbeidsmarkt. Hoe wordt het berekend, wat zegt het wel en niet,…
11 artikelen in dit dossier

Werk is voor de meeste mensen de belangrijkste bron van inkomen, en voor de economie de belangrijkste productiefactor. In dit dossier leggen we uit hoe de arbeidsmarkt en lonen werken: waarom er tekorten zijn in sommige beroepen, hoe werkloosheid wordt gemeten en hoe lonen en prijzen elkaar beïnvloeden.
Een krappe arbeidsmarkt
Nederland heeft de afgelopen jaren een uitzonderlijk krappe arbeidsmarkt gehad, met langere tijd meer vacatures dan werklozen. Vergrijzing, deeltijdwerk en een mismatch tussen vraag en aanbod maken die krapte voor een groot deel structureel.
Meten en begrijpen
Wanneer ben je officieel werkloos? Het antwoord verrast veel mensen. Lees hoe het CBS werkloosheid meet en waarom het cijfer niet alles zegt.
Lonen
Lonen zijn niet alleen inkomen voor werknemers, maar ook een kostenpost voor bedrijven. Stijgen lonen harder dan de productiviteit, dan kan dat doorwerken in de prijzen: de loon-prijsspiraal. Aan de onderkant van de arbeidsmarkt speelt het wettelijk minimumloon een sleutelrol, ook omdat veel uitkeringen eraan gekoppeld zijn.
In dit dossier
Oorzaken en gevolgen van een krappe arbeidsmarkt
De CBS-definitie van werkloosheid
Het mechanisme van de loon-prijsspiraal
Hoe het minimumloon werkt en wat economen erover zeggen
Zelf uitrekenenGa je er met je loonsverhoging echt op vooruit? De rekenhulp koopkracht berekenen zet je loonsverhoging af tegen de inflatie. In dit dossier verschijnen ook artikelen over je loonstrook, de cao, loonruimte en flexwerk.
De drie artikelen die de basis van dit dossier leggen.
Het aantal vacatures per werkloze is een bekende graadmeter van de arbeidsmarkt. Hoe wordt het berekend, wat zegt het wel en niet,…
Vakbonden willen meer loon, werkgevers waarschuwen voor de kosten. De loonruimte laat zien hoeveel lonen kunnen stijgen zonder dat de verhoudingen scheefgroeien.
Tijdelijk contract, uitzendwerk, oproepbasis of vast: op de Nederlandse arbeidsmarkt bestaan grote verschillen in zekerheid. Waarom is dat zo, en wat zijn…
De meeste werknemers hebben een loon dat niet alleen met hen is afgesproken, maar in een cao. Hoe werkt dat overleg, en…
Zonder arbeidsmigranten zouden distributiecentra, kassen en vleesverwerkers in de problemen komen. Maar wat doet arbeidsmigratie met lonen, productiviteit en wonen?
Steeds meer mensen werken als zzp'er. Wat betekent dat voor hun zekerheid, voor de schatkist en de arbeidsmarkt, en waarom is er…
Tussen je brutoloon en wat er op je rekening komt, zitten loonheffing, pensioenpremie en heffingskortingen. Zo lees je je loonstrook regel voor…
Het wettelijk minimumloon is het laagste loon dat een werkgever mag betalen. Sinds 2024 geldt in Nederland een wettelijk minimumuurloon, dat twee…
Volgens het CBS ben je werkloos als je geen betaald werk hebt, recent naar werk hebt gezocht en direct beschikbaar bent. Wie…
Bij een loon-prijsspiraal leiden hogere prijzen tot hogere looneisen, die bedrijven weer doorberekenen in hogere prijzen. Zo kan inflatie zichzelf in stand…
Jouw privacy
We gebruiken noodzakelijke cookies om de site te laten werken en, als jij dat goedvindt, statistiekcookies om anoniem te meten hoe de site gebruikt wordt. Je kunt je keuze altijd wijzigen via "Cookie-instellingen" onderaan de pagina.